Ο «Λεωνίδας» λείπει ταξίδι για δουλειές…

1

Αυτή την εικόνα αντικρίζει κανείς εδώ και μερικές μέρες στο μουσείο της Σπάρτης, και αυτήν θα αντικρίζει για τα επόμενα δύο χρόνια: την άδεια βάση του «Λεωνίδα». Εκείνος έχει φύγει για περιοδεία στη Βόρεια Αμερική, στα πλαίσια της έκθεσης που έχει οργανώσει το Υπουργείο Πολιτισμού με τίτλο «Οι Έλληνες: Από τον Αγαμέμνονα στον Μέγα Αλέξανδρο» («Τhe Greeks: Agamemnon to Alexander the Great»).

3

Το θέμα δεν είναι να καταγγείλουμε με τοπικιστικά ή εθνικιστικά επιχειρήματα, τους κακούς «ξένους» που «μας παίρνουν» τα αρχαία. Αλλά ούτε και να αποδεχθούμε την άλλη όψη της ίδιας επαρχιώτικης νοοτροπίας, που εκφράζουν οι οργανωτές της έκθεσης και όσοι πιστεύουν ότι με τον τρόπο αυτό «οι ξένοι υποκλίνονται» μπροστά στο μεγαλείο «μας» και ότι έτσι «διαφημιζόμαστε». Συνέχεια

Advertisements

«Μακάρι να είχαμε χρήματα να το κάνουμε σε ολόκληρο τον Ευρώτα … »

Μια επιστολή φίλου του blog, με αφορμή δηλώσεις της κας Τζανετέα.

Δεν περιμένει κανείς από έναν απλό Λάκωνα πολίτη να γνωρίζει και να κατανοεί πως λειτουργεί ένα υδάτινο οικοσύστημα. Επίσης. Και δεν περιμένει κανείς από απλό Λάκωνα πολίτη να γνωρίζει τις Ευρωπαϊκές Οδηγίες, όπως για παράδειγμα την Ευρωπαϊκή Οδηγία Πλαίσιο για τα Ύδατα (2000/60), η οποία απαιτεί μέχρι το 2015 όλα τα επιφανειακά νερά της Ευρώπης (και ο Ευρώτας) να είναι σε καλή «οικολογική» κατάσταση….διαφορετικά, θα υπάρξει πρόστιμο -που μάλλον αυτός θα το πληρώσει. Συνέχεια

Το χρονικό του Ευρώτα

Ένα χρονολόγιο για τον Ευρώτα και το τοπίο της Σπάρτης σχηματισμένο από αναρτήσεις του ιστολόγιου

1754

Το πρώτο ζωγραφικό τοπίο του Ευρώτα από τον Λε Ρουά

 Le Roy Dromos

Ο χάρτης της κοιλάδας του Ευρώτα του Λε Ρουά

3 Le Roy Xartis 

1780 Ένας μοναδικός χάρτης της περιοχής του Μυστρά και της Σπάρτης

 X 032 Συνέχεια

Χαρά και οργή: μια βόλτα στις όχθες του Ευρώτα

DSC_0050

Οι όχθες στον Ευρώτα δεν είναι κάποιο απόμακρο εξωτικό μέρος. Αρκει να κάνεις 5 με 10 λεπτά με τα πόδια από εκεί που τελειώνει η πόλη της Σπάρτης -ή λίγα περισσότερα από το κέντρο της πόλης- και φτάνεις εκεί όπου οι πορτοκαλιές συναντούν τα δέντρα του ποταμού. Και αντικρίζεις μια διπλή εικόνα, που σου γεννά αλληλοσυγκρουόμενα συναισθήματα:

– Από τη μια χαρά· και θαυμασμός για την πεισματική ζωντάνια του ποταμιού και της φύσης, που βρίσκει δύναμη να αντέχει και να ξαναγεννιέται, παρ’όλα τα απανωτά και σκληρά χτυπήματα που δέχεται. Περπατάς κάτω από πλατάνια και καλαμιώνες, ανάμεσά τους αντικρίζεις στο βάθος τον Ταΰγετο και τα Μενελάια, ακούς τα νερά, τα πουλιά, τα βατράχια. Μέσα σε λίγα λεπτά έχεις βγει από τον κόσμο της πόλης και είσαι αλλού.  Σκέφτεσαι πόσο παραδεισένιο θα μπορούσε να είναι- αυτό το μέρος δίπλα στην πόλη, ένας φυσικός κήπος της. Τι υπέροχους περίπατους θα έκαναν και οι κάτοικοί της, και οι επισκέπτες της, εδώ, ανάμεσα ομορφιές της φύσης και μνήμες της ιστορίας και των μύθων.

DSC_0012  Συνέχεια

Το γοητευτικότερο ζωγραφικό τοπίο της Σπάρτης: ο Ταΰγετος από το αρχαίο θέατρο, του Έντουαρντ Ληρ (1849)

LEAR 65

Αυτό το τοπίο της Σπάρτης με τον χιονισμένο Ταΰγετο βρίσκεται στη Γεννάδειο Βιβλιοθήκη στην Αθήνα, και το ζωγράφισε στις 23 Μαρτίου του 1849 ο Έντουαρντ Ληρ (Edward Lear 1812-1888), ένας από τους πιο σημαντικούς Βρετανούς τοπιογράφους του 19ου αιώνα.  Ο Ληρ είναι μάλλον ακόμα περισσότερο γνωστός από τα ‘limericks’ του, τα σουρεαλιστικά στιχάκια και σκιτσάκια, και ένα από τα διασημότερα βιβλία για παιδιά, το Βιβλίου των ανοησιών (The Book of Nonsense, 1846).1862ca-a-book-of-nonsense--edward-lear-001

c_0Ένα μεγάλο μέρος της ζωής του το πέρασε σε ταξίδια, όπου δούλευε ασταμάτητα ζωγραφίζοντας τοπία. Το πρώτο του ταξιδιωτικό βιβλίο με τοπία για την Ιταλία, το 1846, είχε αρκετά μεγάλη επιτυχία, ώστε η βασίλισσα Βικτωρία να τον καλέσει να της κάνει μαθήματα σχεδίου. Το καλοκαίρι του 1848 ο Lear έφτασε για πρώτη φορά στην Ελλάδα. Την Άνοιξη του 1849 έκανε το γύρο της Πελοποννήσου. Αυτές τις έξη εβδομάδες που πέρασε στην Πελοπόννησο θα τις θυμόταν πάντοτε σαν τις πιο ειδυλλιακές της ζωής του και τα ελληνικά τοπία θα διατηρήσουν μια ιδιαίτερη θέση στο έργο του. Φιλοδοξούσε να εκδόσει ένα μεγάλο έργο για την τοπογραφία της Ελλάδας.

Old person of Sparta

Ένα από τα ‘limericks’ του Ληρ, που μιλάει για τον «Old Person of Sparta».

Το ταξίδι του μέσα από τα τοπία της Πελοποννήσου μπορούμε να το ανασυνθέσουμε τόσο από το ημερολόγιό του, όσο και από αυτά τα σχέδιά που από μόνα τους συνιστούν ένα ‘σχεδιαστικό ημερολόγιο’, χάρη στη συνηθειά του να σημειώνει πάνω τον ακριβή χρόνο αλλά και τις συνθήκες εκτέλεσής τους. Έτσι αν τοποθετούσαμε στη σειρά τα 17 τουλάχιστον σχέδια που έφτιαξε στην περιοχή της Σπάρτης στις 22, 23, 24 και 25 Μαρτίου του 1849 θα έχουμε μια ‘οπτικοποίηση’, σχεδόν κινηματογραφική, της διαδρομής του Ληρ μέσα στο τοπίο, με τις θέες που εκείνος επέλεξε να κρατήσει.

Το πιο πάνω σχέδιο το ζωγράφισε στις 23 Μαρτίου του 1849, στο αρχαίο θέατρο της Σπάρτης, όπου φαίνεται ότι κάθησε τουλάχιστον τρεις ώρες, μέχρι να δύσει ο ήλιος, ζωγραφίζοντας.

Το προσωπικό του ημερολόγιο μας συμπληρώνει την αίσθηση της απόλαυσης του τοπίου. Ο ευχάριστη ψυχική του διάθεση τον κάνει να βρίσκει τα πάντα υπέροχα, σε αντίθεση με τους περισσότερους ταξιδιώτες, ειδικά τους Βρετανούς, που βρίσκουν διαρκώς ευκαιρείες να γκρινιάζουν.

«23 Μαρτίου 1849. Απολαύσαμε τη Σπάρτη με το παραπάνω. Το θέατρο εποπτεύει όλη την πεδιάδα και η πελώρια οροσειρά του Ταΰγετου υψώνεται ολόκληρη μπροστά του. Η πορφυρή αποχρώση του κάτω μέρους της οροσειράς είναι εκπληκτική, – καθώς έρχεται σε αντίθεση με το λαμπερό παγωμένο-αστραφτερό ασήμι του λευκού χιονιού από πάνω. Ο Μιστράς φαίνεται να είναι ένα φανταστικό μέρος, μου θυμίζει το Αμάλφι, μόνο που από κάτω του αντί της θάλασσας έχει την πεδιάδα. Η μοναχική άγρια ηρεμία αυτού του σημείου, η μεγαλειώδης απεραντοσύνη ολόγυρα, οι αρχαίοι συνειρμοί του τόπου, και το γοητευτικό κλίμα, έκα­ναν αυτή τη μέρα πολύ απολαυστική. Το ηλιοβασίλεμα πήγαμε στη σύγχρονη πόλη της Σπάρτης, που φαίνεται ότι έχει σπίτια καλύτερα χτισμένα από αυτά που έχουν τέτοια μέρη. Εγκατασταθήκαμε σε ένα ‘Café’ και στις 6.45 δειπνήσαμε υπέροχα σε μια Τρατορία. Ακόμα και το κρασί, όλως περιέργως, ήταν πολύ καλό. Υπέροχα κομψοί Σπαρτιάτες με θαυμάσιες φορεσιές συνεχίζουν τη βόλτα τους ή δειπνούν μέσα στη σάλα της Τρατορίας.». Συνέχεια